Wyniki najnowszego badania skamieniałości z Maroka opublikowano 7 stycznia w czasopiśmie „Nature”.
Na tropie kluczowego węzła ewolucyjnego człowieka
Jak wyjaśniają autorzy publikacji, ostatni wspólny przodek neandertalczyków i denisowian żył w okresie 765–550 tys. lat temu. Do dziś toczą się debaty dotyczące m.in. rozmieszczenia geograficznego tej grupy. Ostatni, wspólny przodek neandertalczyków, denisowian i Homo sapiens bywa określany przez paleontologów mianem „przodka X”.
„Trwają debaty nad tym, które skamieniałości mogą reprezentować ten kluczowy węzeł ewolucyjny, a prawidłowa identyfikacja tego przodka jest niezbędna do zrozumienia kierunków późniejszych zmian ewolucyjnych” – wyjaśnia Antonio Rosas z Narodowego Muzeum Nauk Przyrodniczych w Madrycie (ekspert nie brał udziału w badaniu). Dotychczas jako potencjalnego „kandydata” wskazywano m.in. skamieniałości Homo antecessor z Atapuerca w Hiszpanii.
Jak podkreślają autorzy nowej analizy, skamieniałości z Maroka dają „mocne dowody na istnienie afrykańskiego rodu przodków naszego gatunku”.
Co wiadomo o skamieniałościach z Maroka?
Badane szczątki homininów pochodzą z wykopaliska „Thomas Quarry I” w Casablance (Maroko). Większość zbadanych skamieniałości wydobyto w latach 2008 i 2009. W skład cennego znaleziska wchodzą trzy kości szczęki (w tym jedna dziecięca), zęby i kręgi kostne. Znaleziono także kość udową z wyraźnymi śladami ugryzień dużego drapieżnika.
Czytaj więcej
Mała Stopa, jedna z najbardziej kompletnych skamieniałości ludzkich przodków na świecie, może reprezentować nową gałąź drzewa genealogicznego człow...
Jak wyjaśniają autorzy badania, szczątki są zbliżone wiekiem do Homo antecessor. Jednocześnie zauważono w nich cechy, które przypominają skamieniałości Homo sapiens i eurazjatyckich hominidów.
Wiek znaleziska oceniono za pomocą techniki tzw. paleomagnetyzmu. Znalezione skamieniałości znajdowały się w osadach, których wiek przypisano ostatniemu, znaczącemu okresowi zmiany biegunów magnetycznych Ziemi. Jak podkreślają badacze, mowa o „znanym znaczniku chronologicznym”, datowanym na 773 tys. lat temu.
Współautorka badania geolog Serena Perini z Uniwersytetu w Mediolanie podkreśla, że zastosowana metoda pozwala „zakotwiczyć obecność tych hominidów w wyjątkowo precyzyjnych ramach chronologicznych”.
„Nowe okno na ewolucję człowieka”?
Cenne znalezisko może wypełnić ważną lukę w historii ewolucji przodków człowieka. „W Afryce jest wiele skamieniałości homininów sprzed około miliona lat, ale potem nastąpił skok do okresu sprzed około 500 000 lat i w tej luce nie mamy prawie nic” – zaznacza autor badania Jean-Jacques Hublin, paleoantropolog z Collège de France i Instytutu Antropologii Ewolucyjnej im. Maxa Plancka w Lipsku. I dodaje jednocześnie: „To niezwykle ekscytujące, że skamieniałości znajdują się dokładnie pośrodku tej luki”.
Eksperci komentujący publikację zaznaczają z kolei, że każda skamieniałość hominina z opisywanego okresu to „nowe okno na ewolucję człowieka”.