Z tego artykułu dowiesz się:

  • Jakie możliwości finansowania z Funduszy Europejskich będą dostępne dla firm w marcu?
  • Które konkretne programy dotacyjne zostaną uruchomione w tym okresie i na czym się koncentrują?
  • Dla jakich typów przedsiębiorstw przeznaczone są poszczególne konkursy i jakie warunki muszą one spełnić?
  • W jaki sposób pozyskane dotacje mogą realnie wzmocnić pozycję konkurencyjną firm

– Marzec przynosi przedsiębiorcom wiosenne przebudzenie w dotacjach. Dla wielu spółek, zwłaszcza tych innowacyjnych, otwierają się właśnie okna finansowania, które mogą zdecydować o przyszłym kierunku rozwoju technologicznego, konkurencyjności na rynkach międzynarodowych i modernizacji produkcji – mówi Małgorzata Okularczyk-Okoń, prezes zarządu Collect Consulting, ekspertka od pozyskiwania dotacji, która stara się zwracać uwagę czytelników „Rzeczpospolitej” na najatrakcyjniejsze nabory w kolejnych miesiącach. W jej ocenie w marcu 2026 r. na szczególną uwagę zasługują trzy konkursy finansujące rozwój w polskich firmach.

Czytaj więcej

2026 r. rokiem dotacji dla firm. Eksperci: to może być ostatnia taka szansa

Program STEP – nowe dotacje UE na technologie cyfrowe i deeptech

I tak Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (NCBR) wraca z tegoroczną edycją programu STEP (Platforma na rzecz Technologii Strategicznych dla Europy) w obszarze technologii cyfrowych i deeptech. Konkurs skierowany jest zarówno do mikro, małych i średnich firm, jak i do dużych przedsiębiorstw, samodzielnych lub w konsorcjach, w tym z jednostkami naukowymi. Nowa edycja koncentruje się na projektach w obszarze technologii cyfrowych i deeptech, czyli takich rozwiązaniach, które mają przełomowy potencjał dla gospodarki i bezpieczeństwa technologicznego Unii Europejskiej poprzez zmniejszenie zależności Unii od zewnętrznych dostawców technologii krytycznych. Dzięki STEP firmy mogą sfinansować szeroki wachlarz projektów ultrainnowacyjnych – od badań przemysłowych i prac rozwojowych, po inwestycje w produkcję komponentów i rozwiązań deeptech, budowę infrastruktury badawczej, zakup aparatury, a także przygotowanie do wdrożenia wyników prac B+R.

– Kluczowe pozostają obszary technologii strategicznych, które reprezentować będą projekty, między innymi zaawansowane systemy cyfrowe, sztuczna inteligencja, technologie półprzewodnikowe czy rozwiązania o wysokim stopniu zaawansowania inżynieryjnego – zauważa Małgorzata Okularczyk-Okoń. Zwraca przy tym uwagę, że podobnie jak w ubiegłorocznych naborach, otwierają się równolegle dwie ścieżki A i B, z budżetami po 150 mln zł każda. Nabory wniosków zakończą się w połowie czerwca.

Czytaj więcej

Europejski bank z rekordowymi inwestycjami w Polsce. EBI wydał u nas 8 mld euro

– Z perspektywy biznesu STEP to instrument umożliwiający realizację projektów o podwyższonym poziomie ryzyka technologicznego. Dzięki dotacji z UE firmy mogą przyspieszyć komercjalizację innowacji, wejść w łańcuchy dostaw technologii strategicznych oraz wzmocnić swoją pozycję jako dostawcy rozwiązań o znaczeniu międzynarodowym – mówi szefowa Collect Consulting.

Ścieżka SMART – dotacje na badania i rozwój dla dużych firm

Drugi z wyróżnionych przez nią naborów to dobrze znana, aczkolwiek odświeżona Ścieżka SMART w ramach Funduszy Europejskich dla Nowoczesnej Gospodarki (FENG). Od 23 marca do 22 maja 2026 r. o dofinansowanie będą mogły się tu ubiegać duże przedsiębiorstwa, które planują szeroko zakrojone działania badawczo-rozwojowe oraz wprowadzanie na rynek innowacyjnych produktów, usług lub technologii.

– Ścieżka SMART to jeden z najbardziej kompleksowych instrumentów wsparcia, który mimo swojej popularności wśród firm cechuje się raczej niskim poziomem „przyznawalności” projektów – mówi prezes Okularczyk-Okoń. – Kluczowa jest tu innowacja. Barierą nierzadko jest też minimalna wartość projektu, czyli 3 mln zł oraz bazowanie w głównej mierze na module badawczo-rozwojowym – dodaje. Jej zdaniem w Ścieżce SMART nie ma miejsca na dotacje na „średnie” pomysły. Innowacje muszą zmieniać trajektorię rozwoju firm, wynosić ją na światowy poziom.

Czytaj więcej

Czy UE pomogła polskiej gospodarce? Jednoznaczna ocena Polaków

Otwierający się w marcu konkurs oferuje budżet rzędu 350 mln zł. Szefowa Collect Consulting przekonuje, że SMART to wyjątkowa okazja dla dużych firm, by zyskać środki na rozwój produktów i procesów o wysokim potencjale rynkowym. To narzędzie pozwalające na realizację szeroko zakrojonych programów transformacyjnych. – W praktyce Ścieżka SMART wspiera budowę przewagi konkurencyjnej opartej na wiedzy i innowacji, technologii, a nie wyłącznie na skali działalności – mówi Małgorzata Okularczyk-Okoń.

Dotacje na modernizację przetwórstwa rolno-spożywczego

Ekspertka przewiduje, że jeszcze w marcu powinien się otworzyć, świetny w jej ocenie, konkurs dotacyjny skierowany do małych i średnich przedsiębiorstw z sektora rolno-spożywczego. Jego celem będzie modernizacja i rozwój przetwórstwa oraz poprawa efektywności łańcucha dostaw produktów rolnych. Beneficjentami będą przede wszystkim MŚP oraz podmioty działające w obszarze przetwórstwa i obrotu produktami rolnymi.

Czytaj więcej:

Raporty ekonomiczne Dotacyjny marzec biznesu nie rozpieszcza, ale są perełki

Pro

Prowadzony przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa konkurs „Wsparcie inwestycji w przetwórstwie i obrocie produktami rolnymi” (Plan Strategiczny WPR 2023-2027) sfinansuje dotacją w wysokości nawet 60 proc. inwestycje w budowę i modernizację zakładów, zakup maszyn i urządzeń, linii technologicznych, rozwój infrastruktury magazynowej, logistyki oraz wdrażanie nowoczesnych technologii, w tym rozwiązań cyfrowych i systemów jakości. Maksymalna kwota pomocy na beneficjenta to 10 mln zł. – Dla firm z branży spożywczej konkurs stanowi realną szansę na unowocześnienie zaplecza technologicznego bez nadmiernego obciążania kapitału własnego. W warunkach rosnącej konkurencji i presji kosztowej możliwość współfinansowania inwestycji przekłada się bezpośrednio na poprawę rentowności oraz zdolność do wejścia na nowe rynki – uważa Małgorzata Okularczyk-Okoń.

Po publikacji tego tekstu Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa poinformowała nas, że otwarcie opisanego powyżej naboru planowane jest na 1 września 2026 r. W komunikacie umieszczonym na stronie Polskiej Agencji Doradztwa Rolniczego czytamy, że „w opublikowanej wcześniej informacji na stronie internetowej podano błędny termin naboru wniosków »Inwestycje w przetwórstwo i obrót produktami rolnymi«. Nieprawidłowa informacja została powielona w części przekazów medialnych, jednak była ona wynikiem pomyłki w pierwotnej publikacji”. PADR przeprosiła za zaistniałą sytuację, wskazała przy tym, że aktualne harmonogramy oraz wiążące informacje dotyczące naborów publikowane są na stronie ARiMR.

Dotacje z Funduszy Europejskich jako narzędzie budowy przewagi konkurencyjnej

Zdaniem „naszej” ekspertki marzec jest dla przedsiębiorców nie tylko miesiącem składania wniosków, lecz przede wszystkim momentem strategicznego planowania. Choć każdy z trzech wyróżnionych przez nią konkursów adresowany jest do innego segmentu gospodarki, to łączy je kilka istotnych elementów. Po pierwsze, wszystkie premiują projekty o charakterze innowacyjnym i rozwojowym. Po drugie, wymagają jasno zdefiniowanego efektu gospodarczego, a więc wzrostu konkurencyjności, wdrożenia nowych produktów lub modernizacji procesów. Po trzecie, stanowią część szerszej strategii wzmacniania odporności i autonomii gospodarczej Polski oraz Unii Europejskiej.

– W obecnych realiach gospodarczych dotacje przestają być jedynie wsparciem finansowym, stają się narzędziem budowy długofalowej przewagi konkurencyjnej – podsumowuje szefowa Collect Consulting.