Z tego artykułu dowiesz się:
- W jaki sposób mikrobiom jamy ustnej może być wykorzystany do oceny ryzyka nowotworowego?
- Jakie patogeny zostały zidentyfikowane jako istotne czynniki ryzyka raka trzustki?
- Jakie są znane czynniki ryzyka rozwoju raka trzustki?
Nowotwory trzustki są jednymi z najpóźniej wykrywalnych m.in. ze względu na niejednoznaczne objawy. Ten typ nowotworu posiada także jeden z najniższych wskaźników przeżywalności. Najnowsze badanie w temacie oceny ryzyka wystąpienia raka trzustki opublikowano 18 września w czasopiśmie JAMA Oncology.
Ryzyko rozwoju raka trzustki. Na czym polegało badanie?
Na potrzeby projektu dokonano analizy wyników dwóch badań kohortowych: „American Cancer Society Cancer Prevention Study-II Nutrition Cohort” oraz „Prostate, Lung, Colorectal, and Ovarian Cancer Screening Trial”. Stan zdrowia uczestników tych badań śledzono przez ok. 8 lat. Na potrzeby projektu badawczego uczestnicy dostarczali m.in. próbki mikrobiomu jamy ustnej (wymaz z jamy ustnej).
Autorzy publikacji dokonali analizy danych dotyczących łącznie ok. 122 tysięcy osób. U 445 przebadanych osób w okresie obserwacyjnym (ok. 8,8 lat) rozwinęły się nowotwory trzustki. Grupę tę dopasowano do grupy kontrolnej, wynoszącej 445 osób. Średni wiek uczestników badania w obydwu grupach (łącznie 890 uczestników) wynosił 67,2 roku.
Dane z badań kohortowych na potrzeby publikacji zbierano od sierpnia 2023 r. do września 2024 r. Analizę danych rozpoczęto w sierpniu 2023 r., a zakończono w styczniu 2025 r.
Czytaj więcej
Twarz dorosłego słuchającego płaczu niemowlęcia robi się cieplejsza, co jest szczególnie widoczne w przypadku krzyku dziecka spowodowanego bólem -...
Patogeny jamy ustnej a nowotwory trzustki. Co odkryto?
Zespół badawczy namierzył patogeny bakteryjne i grzybicze, które w podsumowaniu publikacji nazwano wprost „istotnymi czynnikami ryzyka rozwoju raka trzustki”. „Skan całego bakteriomu ujawnił 8 bakterii jamy ustnej powiązanych ze zmniejszonym i 13 bakterii jamy ustnej powiązanych ze zwiększonym ryzykiem raka trzustki” – wyjaśniono w podsumowaniu analizy.
Autorzy badania zidentyfikowali 3 bakteryjne patogeny przyzębia (P. gingivalis, E. nodatum i P. micra), 20 innych bakterii i 4 patogeny grzybowe, które powodowały ponad trzykrotny wzrost ryzyka wystąpienia raka trzustki. Wśród zbadanych patogenów grzybowych szczególnie silny związek z ryzykiem wystąpienia nowotworów trzustki zaobserwowano w przypadku obecności grzyba Candida.
Jak wyjaśniają autorzy badania, patogeny są przenoszone z jamy ustnej do trzustki przez ślinę. Jak zapobiegać ich obecności lub gromadzeniu się w jamie ustnej? Naukowcy podkreślają kluczową rolę regularnego i prawidłowego szczotkowania zębów. „Jest bardziej oczywiste niż kiedykolwiek, że szczotkowanie i nitkowanie zębów może nie tylko pomóc w zapobieganiu chorobom przyzębia, ale także chronić przed rakiem” – wyjaśnia współautor badania dr Richard Hayes w czasopiśmie JAMA Oncology.
Czytaj więcej
Marihuana może negatywnie wpływać na płodność kobiet i zwiększać powikłania reprodukcyjne, wynika z najnowszych badań kanadyjskich naukowców. Komór...
Potencjalne czynniki ryzyka rozwoju raka trzustki
Autorzy publikacji liczą na to, że mikrobiom jamy ustnej stanie się „obiecującym biomarkerem”, który pozwoli w nieinwazyjny sposób oceniać podwyższone ryzyko wystąpienia raka trzustki. Ta kategoria nowotworów jest uważana za szczególnie trudną do wykrycia.
Wśród czynników ryzyka wystąpienia raka trzustki wymienia się aktualnie m.in. [źródło: onkologia.org.pl]:
- wiek – ryzyko zachorowania rośnie po 55. roku życia,
- płeć – mężczyźni chorują częściej,
- nikotynę – czynnik potwierdzony i udokumentowany badaniami, ryzyko zachorowania jest co najmniej dwukrotnie większe u palaczy,
- otyłość centralną (otyłość brzuszną),
- predyspozycje genetyczne – szacuje się, że ten czynnik odpowiada za rozwój ok. 10 proc. przypadków choroby,
- choroby – przewlekłe zapalenie trzustki, dziedziczne zapalenie trzustki,
- czynnik dietetyczny (m.in. kwestia diety bogatej w tłuszcze zwierzęce) – związek nie do końca poznany i wymagający dalszych badań.
Badany jest również potencjalny związek pomiędzy długotrwałą cukrzycą (głównie typu II) a ryzykiem zachorowania na nowotwory trzustki. Do tzw. innych czynników ryzyka zalicza się także choroby przyzębia, marskość wątroby, ekspozycję na niektóre związki chemiczne oraz zakażenie Helicobacter pylori.
Źródła: jamanetwork.com, onkologia.org.pl, the-independent.com
Artykuł ma charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny, nie może zastąpić kontaktu z lekarzem. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy medycznej, należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.
