Okulary ''blue control'' to zbędny wydatek? Specjalistka wyjaśnia, czy naprawdę chronią wzrok

Coraz częściej słyszy się o tym, że przed negatywnym wpływem niebieskiego światła na wzrok mogą chronić nowoczesne szkła. Czy warto zainwestować w ''blue control''?

Publikacja: 15.12.2023 19:08

Naturalna budowa oka zabezpiecza wzrok przed ewentualnymi uszkodzeniami powodowanymi przez niebieski

Naturalna budowa oka zabezpiecza wzrok przed ewentualnymi uszkodzeniami powodowanymi przez niebieskie światło.

Foto: Adobe Stock

Faktów i mitów dotyczących wzroku jest wiele. Na kilka najpopularniejszych uwagę zwróciła redakcja „New York Times”. Okulistka dr Monika Dzięgielewska zestawia je z rzeczywistością.

Okulary „blue control” - czy to działa?

Mitem, który rozwiewa lekarka, jest niekorzystny wpływ na wzrok światła niebieskiego, które emitują ekrany i smartfony. Nawet wielogodzinne korzystanie z tych urządzeń nie uszkadza oczu. Mogą jednak wystąpić zmęczenie, zespół suchego oka i szczypanie. Zagrożenie istnieje tylko dla osób po operacji zaćmy - w tym wypadku warto dopytać lekarza, czy soczewka chroni też przed światłem niebieskim, czy niezbędna jest dodatkowa ochrona.

- W oku człowieka znajduje się naturalna soczewka, która ma filtry światła niebieskiego. Natomiast pacjenci po zabiegu muszą mieć specjalną soczewkę, bo dla nich światło niebieskie faktycznie może być niebezpieczne.

Od niedawna popularne są okulary tzw. ''blue control'', które mają chronić oczy w trakcie długotrwałej ekspozycji na niebieskie światło. Ekspertka rozwiewa złudzenia - nie ma dowodów, które potwierdzają ich skuteczność.

- Kiedy spróbowano zbadać, czy światło niebieskie wpływa negatywnie na siatkówkę zdrowego pacjenta, to nie udało się tego zrobić ze względu na niskie wartości, które są emitowane - tłumaczy Dzięgielewska. Okulistka dodaje, że nie wyklucza, że u wielu osób, które je polecają może działać efekt placebo.

Tak zwane szkła ''blue control'' mogą jedynie chronić przed chwilowymi skutkami zmęczenia wzroku, takimi jak szczypanie, suchość oka czy ból głowy.

Lekarka wspomina, że próbowano również robić badania stwierdzające, jakie są limity korzystania ze wspomnianych urządzeń, jednak pomiar był tak mały, że niewykrywalny. Reasumując, naturalna budowa oka zabezpiecza wzrok przed ewentualnymi uszkodzeniami powodowanymi przez niebieskie światło. 

Fakty i mity dotyczące wzroku

Przekonanie, że nadmiar światła ultrafioletowego może uszkodzić wzrok, funkcjonuje od dawna, jednak często jest ignorowane. Okulistka podkreśla, że promienie UV mają negatywny wpływ zarówno na tylny, jak i przedni odcinek oka. Ich nadmiar powoduje zespół suchego oka, uszkodzenie rogówki i spojówki. Jeżeli pojawia się silne nasłonecznienie, może to nawet powodować oparzenie niektórych elementów narządu wzroku.

Kiedy promienie UV są groźne dla oka?

Co ciekawe, osoba, która nosi soczewki kontaktowe, jest w stu procentach chroniona przed promieniami UV. Odwrotnie jest w przypadku, gdy kto używa szkieł korekcyjnych. Wówczas powinien pamiętać, żeby sprawić sobie szkła dopasowane do wady, a jednocześnie przeciwsłoneczne. Warto dodać, że na negatywne działanie promieni UV jest się narażonym także zimą. Kiedy wokół leży śnieg, zagrożenie jest jeszcze większe.

Promienie UV niekorzystnie wpływają także na aparat ochronny oka i powieki. Mowa nie tylko o fotostarzeniu, ale też zmianach skórnych, opadaniu powiek oraz zmarszczkach.

Dr Monika Dzięgielewska porusza także wątek fałszywego przekonania o tym, że przerwa w noszeniu okularów może zapobiec dalszemu pogarszaniu się wzroku.

- To niebezpieczny mit. Jeżeli mamy zalecaną korekcję okularową, to powinniśmy je nosić od rana do wieczora. Przerwa w noszeniu powoduje pogłębienie wady, oko się nadwyręża. Wyjątkiem są okulary do czytania — mówi lekarka.

Kolejna ważna w kontekście wzroku kwestia to czytanie w słabym świetle, które może grozić utratą wzroku. Jak mówi ekspertka, nie wpływa to na powstanie wady, ale powoduje zmęczenie, ból głowy oraz miejscowy dyskomfort w postaci szczypania czy pieczenia oka.

Czytaj więcej

Samotność jest groźna dla zdrowia. Zbadano, jak wpływa na organizm

Zagrożeniem dla wzroku jest czytanie książki czy używanie urządzeń elektronicznych z bliskiej odległości. To powoduje krótkowzroczność.

Dr Monika Dzięgielewska nie ukrywa też, że pogorszenie się wzroku jest nieuniknionym elementem starzenia się, niezależnie od tego, czy są to osoby z krótkowzrocznością czy zaćmą. Oczywiście zdarzają się też przypadki, które są wyjątkiem od reguły.

Marchew i przebywanie na świeżym powietrzu są dobre dla wzroku?

Od dawna funkcjonuje przekonanie, że jedzenie marchewki oraz spędzanie czasu na świeżym powietrzu jest korzystne dla naszych oczu. Doktor Monika Dzięgielewska jasno stwierdza, że przebywanie na zewnątrz poprawia wzrok i zalecane jest szczególnie pacjentom z krótkowzrocznością.

- Światło dzienne ma na nich ogromny wpływ i jest jednym z czynników hamującym rozwój tej przypadłości - mówi okulistka.

Ekspertka potwierdza, że jedzenie marchewki wpływa korzystnie na zmysł wzroku.

- Marchewka zawiera witaminę A oraz bardzo dużo karotenoidów, co ma pozytywny wpływ na siatkówkę. Niemniej jednak, żeby dieta bogata w to warzywo przyniosła skutki, trzeba byłoby spożywać je w ogromnych ilościach - informuje.

Okulistka zwraca uwagę, że w przypadku połączenia spożywania marchewki z paleniem tytoniu, efekt może być odwrotny do zamierzonego. Nałóg nikotynowy jest szkodliwy także bez interakcji ze wspomnianym warzywem.

- Przyczynia się do szybszego powstania zwyrodnienia plamki związanej z wiekiem, ma także wpływ na aparat ochronny, m.in. na powiekę, bo pogarsza kondycję skóry - podsumowuje.

Zdrowie
"Efekt Kate”. Wyznanie księżnej na temat choroby dało niespodziewane owoce
Materiał Promocyjny
Tajniki oszczędnościowych obligacji skarbowych. Możliwości na różne potrzeby
Zdrowie
Światowy Dzień Świadomości Autyzmu - jak naprawdę wygląda życie w spektrum?
Zdrowie
Świąteczne rozluźnienie rygoru żywieniowego nie zaszkodzi? Dietetyczka tłumaczy
Zdrowie
Wczesne wstawanie, medytacja, zero cukru – Gisele Bündchen o swoim zdrowym stylu życia
Materiał Promocyjny
Naukowa Fundacja Polpharmy ogłasza start XXIII edycji Konkursu o Grant Fundacji
Zdrowie
Czym karmić mózg, by się rozwijał? Ekspertka wyjaśnia