W rankingu, opracowanym przez Georgetown Institute for Women, Peace and Security, we współpracy z PRIO Centre on Gender, Peace and Security oraz Ministerstwem Spraw Zagranicznych Norwegii, przeanalizowano 177 krajów, biorąc pod uwagę takie czynniki, jak bezpieczeństwo kobiet (safety), sprawiedliwość wobec nich (justice) oraz dostępność do edukacji, miejsc pracy, jak również do czynnego uczestnictwa w życiu publicznym i politycznym danej społeczności (inclusion). Wymienione elementy, zbiorczo określone skrótem indeksu WPS (pochodzącym od angielskiej nazwy Women Peace and Security Index), zostały przedstawione w formie liczbowej, przypisanej do każdego z analizowanych krajów. Które rynki znalazły się na szczycie zestawienia i co zadecydowało o takim wyniku?
Najlepsze kraje dla kobiet: Dania na szczycie rankingu
W skład poszczególnych kategorii wchodzą następujące komponenty: sprawiedliwość, rozumiana jako brak dyskryminacji prawnej, dostęp do wymiaru sprawiedliwości oraz współczynnik umieralności matek. Pod pojęciem bezpieczeństwa kryją się takie elementy jak przemoc w związku partnerskim, bezpieczeństwo społeczności, przemoc polityczna wobec kobiet i odległość od rejonów objętych konfliktem zbrojnym. Ostatnia grupa oznacza dostęp do edukacji i zatrudnienia, reprezentację parlamentarną, możliwość podjęcia działalności zawodowej, a nawet korzystania z nowoczesnych technologii.
Choć autorzy raportu zaznaczają, że żaden z analizowanych krajów nie osiągnął maksymalnej punktacji we wskazanych kategoriach, to jednak różnice w wynikach między przedstawicielami pierwszej trójki a rynkami plasującymi się na końcu zestawienia są znaczne. Stawkę otwierają Dania, Szwajcaria oraz Szwecja, w których indeks WPS wyniósł odpowiednio 0.932, 0.928 oraz 0.926, przy czym 0 oznacza najniższą, a 1 najwyższą punktację. Na końcu listy znalazły się z kolei Afganistan, Jemen oraz Republika Środkowoafrykańska z wynikiem odpowiednio 0.286, 0.287 oraz 0.378.
Czytaj więcej
Naukowcy wzięli pod lupę poczucie szczęścia i za sprawą badania Global Flourishing Study próbują ustalić, co sprawia, że ludzie z radością wstają k...
Najlepsze kraje dla kobiet. Wielka Dziewiątka
Aż 9 krajów w pierwszej dziesiątce jest zlokalizowanych w Europie, a jedyny wyjątek stanowi Nowa Zelandia, która przewodzi w kategorii reprezentacji parlamentarnej. Poza zwycięskimi Danią, Szwajcarią i Szwecją, na miejscach 4-9 znajdują się kolejno: Finlandia, Islandia, Luksemburrg, Norwegia, Austria i Holandia.
Zwycięska Dania została wysoko sklasyfikowana w zakresie równości finansowej, reprezentacji parlamentarnej oraz sprawiedliwości. Czynniki te zostały zauważone również w innych krajach skandynawskich wymienionych w pierwszej dziesiątce: Szwecji i Norwegii, zajmujących odpowiednio trzecią i siódmą pozycję. Jak zauważają autorzy raportu, grupę najlepszych krajów dla kobiet wyróżniają takie czynniki jak: nieograniczony dostęp do edukacji, dający kobietom możliwość zdobycia pożądanego wykształcenia, brak przemocy politycznej wobec kobiet, niska śmiertelność matek oraz relatywnie spora odległość od miejsc zagrożonych lub czynnie zaangażowanych w konflikty zbrojne.
Czytaj więcej
Okinawa w Japonii, Sardynia we Włoszech, półwysep Nicoya w Kostaryce, grecka Ikaria oraz miasto Loma Linda w Kalifornii określane to tzw. blue zone...
Najlepsze kraje dla kobiet. Na którym miejscu Polska?
Polska uplasowała się na 27 miejscu zestawienia, osiągając wynik WPS 0.859. Tuż przed nią znalazła się Wielka Brytania, a miejsce niżej – Hiszpania. Najwyżej oceniane wskaźniki w nadwiślańskim kraju to: brak prawnej dyskryminacji kobiet definiowany jako możliwość zakładania działalności gospodarczej, otwierania kont bankowych oraz podejmowania pracy i rozpoczynania aktywności zawodowej w branżach zdominowanych przez mężczyzn, jak również równouprawnienie w kwestiach finansowych rozumiane jako możliwość zarządzania ryzykiem, samodzielnego podejmowania decyzji inwestycyjnych, a także zakładania i zarządzania własnym przedsiębiorstwem. W obu powyższych kategoriach odnotowano wyraźny wzrost wskaźników od 2017 roku: od 73 punktów w 100-punktowej skali przed siedmioma laty do 95.7 w roku minionym.
Optymizmem może napawać też ocena poczucia bezpieczeństwa Polek w społecznościach, do których przynależą. Czynnik ten sprawdzano na podstawie pytania, czy kobiety oraz dziewczynki powyżej 15.roku życia czują się bezpiecznie poruszając się w swojej okolicy samodzielnie po zmroku. Wskaźnik wzrósł z 60 do 65 punktów w porównaniu z badaniem w 2017 roku, choć do najlepszego w tej konkretnej kategorii Turkmenistanu brakuje aż 26 punktów.
Czytaj więcej
Badanie wykazało, że obecnie w USA więcej matek jest aktywnych zawodowo niż przed rozpoczęciem pandemii. Z czego to wynika i jakie inne obserwacje...
Najgorsze kraje dla kobiet
W krajach znajdujących się na końcu zestawienia wskaźniki takie jak dostęp do edukacji, możliwość zatrudnienia, reprezentacja parlamentarna czy równouprawnienie w kwestii egzekwowania praw kobiet w instytucjach wymiaru sprawiedliwości wynoszą poniżej 10 punktów procentowych. W Afganistanie i Sudanie Południowym możliwość uruchomienia własnego konta bankowego ma mniej niż 5 procent kobiet. W Gwinei dostęp do edukacji deklaruje niewiele ponad 1 procent kobiet, a w Jemenie reprezentacja parlamentarna kobiet wynosi 0.3 procent. Pozostałe kraje plasujące się w ostatniej dziesiątce zestawienia to Demokratyczna Republika Konga, Sudan Południowy, Burundi, Syria, Eswatini, Somalia, Irak, Haiti oraz Niger.
Wprawdzie w kwestii niezależności finansowej kobiet powyższe kraje osiągnęły wyniki dalekie od satysfakcjonujących, to jednak autorzy raportu zauważają tendencję zwyżkową w tej konkretnej kategorii odzwierciedloną we wzroście z 56 procent w 2014 roku do 71 procent 9 lat później w skali globalnej. We wskazanym okresie aż 50 krajów odnotowało wzrost wskaźnika o co najmniej 10 punktów procentowych, na czele z Lesotho i Mołdawią, gdzie współczynnik ten zmienił się z 20 do ponad 60 procent. Do takiego wyniku przyczynia się między innymi dostęp do platform cyfrowych, umożliwiających zdalne zarządzanie własnymi finansami.
Czytaj więcej
Przy każdym urodzonym dziecku zarobki kobiet zmniejszają się o ~4 proc., podczas gdy pensje mężczyzn wzrastają o ~6 proc. w chwili, gdy zostają oni...
Co ciekawe, nie zaobserwowano bezpośredniej korelacji między stopniem zamożności danego państwa a wysokością wskaźnika WPS. Wedle przedstawionych danych, 25 krajów plasuje się o co najmniej 40 miejsc wyżej w indeksie WPS niż pod względem PKB na mieszkańca, na czele z Tadżykistanem i Nikaraguą, gdzie różnica ta przekracza 70 miejsc. Z drugiej strony, 16 krajów znajduje się o co najmniej 30 miejsc niżej w indeksie WPS niż pod względem PKB na mieszkańca. Meksyk, Katar, Izrael i Irak wykazują największy rozdźwięk w tym zakresie.
Jak pokazują powyższe przypadki, stopień zamożności danego kraju nie przekłada się na dobrobyt kobiet w tak wielu kluczowych dla nich dziedzinach życia. Dbałość o niezależność finansową, sprawiedliwość czy wyrównanie szans w dostępie do edukacji i miejsc pracy wymagają znacznie bardziej złożonych rozwiązań niż zapewnienie środków na ich realizację.
Źródła:
https://giwps.georgetown.edu/the-index/
https://www.visualcapitalist.com/